Een au pair in huis kan een waardevolle culturele uitwisseling zijn en tegelijk praktische ondersteuning geven bij de dagelijkse zorg voor kinderen. Goede afspraken vooraf voorkomen echter misverstanden over taken, werktijden, privacy, vrije tijd en geld. Met een au-pairovereenkomst zet je die afspraken overzichtelijk op papier.
Dit sjabloon helpt jou als gastgezin én de au pair om helder te beschrijven wat jullie van elkaar verwachten. Je vult de gegevens eenvoudig aan en bespreekt de inhoud samen voordat jullie ondertekenen. De overeenkomst is vooral een praktische aanvulling op de officiële voorwaarden die voor het verblijf van een buitenlandse au pair gelden.
Gebruik het document niet als vervanging van een verblijfsprocedure, verzekering of registratie die verplicht kan zijn. Controleer altijd of de afspraken passen bij de actuele regels en bij de situatie van jouw gezin en au pair.
Wat is een au-pairovereenkomst?
Een au-pairovereenkomst is een schriftelijke afspraak tussen een gastgezin en een au pair. Daarin staat onder meer waar de au pair woont, welke lichte huishoudelijke en verzorgende taken zij of hij uitvoert, op welke momenten dat gebeurt en welke vergoeding daartegenover staat.
De kern van au-pairschap is culturele uitwisseling. De au pair woont tijdelijk bij het gastgezin, maakt kennis met de Nederlandse taal en cultuur en helpt binnen duidelijke grenzen met het gezinsleven. Het is dus geen gewone baan en ook geen manier om structureel professionele kinderopvang of huishoudelijke hulp in te kopen.
Een schriftelijk document is nuttig voor beide kanten. Jij weet waar je op mag rekenen en de au pair weet wanneer er tijd is voor studie, ontspanning, contact met vrienden en eigen activiteiten. Ook bij een meningsverschil kunnen jullie terugvallen op de afspraken die jullie samen hebben gemaakt.
Wanneer heb je deze overeenkomst nodig?
Maak de overeenkomst voordat de au pair bij jou intrekt, of uiterlijk voordat de hulp in het gezin begint. Bespreek ieder onderdeel rustig met elkaar. Geef de au pair voldoende gelegenheid om vragen te stellen en laat belangrijke afspraken zo nodig vertalen of mondeling toelichten.
Een au-pairovereenkomst is vooral belangrijk wanneer jullie afspraken maken over de weekindeling, het ophalen van kinderen, maaltijden, gebruik van een fiets of auto, vakanties en de grenzen tussen gezinsleven en privéleven. Ook als een erkende bemiddelaar bij de plaatsing betrokken is, blijft een eigen, begrijpelijke set huisafspraken verstandig.
Wijzigingen tijdens het verblijf kun je vastleggen in een ondertekend addendum. Denk aan een tijdelijke aanpassing van het rooster tijdens een schoolvakantie of een verandering van het woonadres. Zet nooit alleen mondelinge afspraken op losse basis als de verandering gevolgen heeft voor taken, vrije tijd of vergoeding.
Regels voor au pairs in Nederland
Voor au pairs van buiten de Europese Unie, de Europese Economische Ruimte en Zwitserland gelden regels voor verblijf en toelating. In veel gevallen loopt de aanvraag via een erkende referent. De au pair en het gastgezin moeten voldoen aan voorwaarden die passen bij een tijdelijk cultureel-uitwisselingsprogramma. De actuele informatie over toelating en verblijf vind je bij de Immigratie- en Naturalisatiedienst.
Een au pair mag niet worden behandeld als werknemer die onbeperkt beschikbaar is. Er gelden grenzen aan de hulp die een au pair aan het gastgezin biedt. Plan daarom geen lange werkdagen, nachtdiensten of structurele inzet die vergelijkbaar is met een reguliere functie in de kinderopvang, schoonmaak of huishoudelijke dienstverlening.
Het gastgezin zorgt in beginsel voor passende huisvesting en maaltijden. De au pair moet ruimte krijgen voor culturele uitwisseling, taalontwikkeling en vrije tijd. Leg in jouw overeenkomst concreet vast welke kamer beschikbaar is, welke voorzieningen gedeeld worden, wanneer de au pair niet hoeft te helpen en hoe jullie omgaan met gezinsvakanties.
Houd ook rekening met financiële en administratieve gevolgen. Of en hoe vergoedingen, verzekeringen en huishoudelijke hulp fiscaal of arbeidsrechtelijk worden beoordeeld, hangt af van de feiten. Algemene informatie voor particulieren en werkgevers staat bij de Belastingdienst. Vraag bij twijfel advies aan een deskundige of aan de erkende referent.
Wat moet er in een au-pairovereenkomst staan?
Een bruikbare overeenkomst is specifiek genoeg om houvast te geven, maar laat ruimte voor normale veranderingen in het gezinsleven. Neem in ieder geval de volgende onderdelen op:
- de volledige namen, adressen en contactgegevens van het gastgezin en de au pair;
- de begin- en einddatum van het verblijf en het adres waar de au pair woont;
- de gegevens van de bemiddelaar of erkende referent, als die betrokken is;
- een omschrijving van de lichte huishoudelijke taken en de opvang- of begeleidingstaken;
- een weekrooster met werkdagen, tijdstippen, rustmomenten en vrije dagen;
- een duidelijke afspraak dat taken binnen de toepasselijke grenzen blijven;
- de hoogte, betaalwijze en betaaldatum van het zakgeld of de overeengekomen vergoeding;
- afspraken over kost, inwoning, een eigen kamer, internet, telefoon en vervoer;
- afspraken over verzekering, medische hulp, veiligheid en het melden van ziekte;
- huisregels over privacy, bezoek, roken, alcohol, sleutels, foto’s en gebruik van apparatuur;
- afspraken over vakantie, reizen met het gezin, tussentijdse beëindiging en geschillen;
- plaats, datum en handtekeningen van alle betrokken partijen.
Verschil met andere documenten
| Document | Doel | Kenmerk | Wanneer gebruiken? |
|---|---|---|---|
| Au-pairovereenkomst | Praktische afspraken voor culturele uitwisseling in huis | Wonen bij het gastgezin, beperkte hulp en vrije tijd | Bij plaatsing van een au pair |
| Arbeidsovereenkomst | Afspraken tussen werkgever en werknemer | Loon, arbeid en gezagsverhouding staan centraal | Bij regulier betaald werk |
| Oppasovereenkomst | Opvang van kinderen vastleggen | Meestal uren, tarief en opvangmomenten | Bij een oppas die niet inwoont |
| Huishoudelijke-hulpovereenkomst | Hulp in de huishouding regelen | Gericht op schoonmaak of huishoudelijk werk | Bij structurele huishoudelijke hulp |
| Huisregels | Dagelijkse leefafspraken beschrijven | Informeel en vaak zonder financiële afspraken | Als aanvulling op de overeenkomst |
Vooraf samen bespreken
Voer vóór het invullen een open gesprek over verwachtingen. Een taak die voor jou vanzelfsprekend lijkt, kan voor een au pair onduidelijk zijn. “Helpen met de kinderen” kan bijvoorbeeld betekenen: ontbijt klaarmaken, kinderen naar school brengen, samen spelen of toezicht houden terwijl jij thuiswerkt. Schrijf concreet op wat wel en niet onder de afspraak valt.
Bespreek daarnaast de gezinssituatie. Vertel hoe laat de kinderen gewoonlijk opstaan, of er huisdieren zijn, of iemand allergieën heeft en welke taal er thuis wordt gesproken. Geef ook aan wanneer het gezin behoefte heeft aan rust of privacy. Vraag de au pair op dezelfde manier naar eetwensen, geloofsovertuiging, medische aandachtspunten en persoonlijke grenzen.
Maak een weekrooster met vaste momenten én noteer hoeveel ruimte er is voor onverwachte gezinsdrukte. Dan blijft hulp voorspelbaar zonder dat de au pair voortdurend beschikbaar hoeft te zijn.
Redactie Sjabloon King